Izložba „Less Sound(less)“ Dragana Vojvodića u Salonu Muzeja savremene umetnosti u Beogradu

Na izložbi će biti predstavljeni radovi različitih medija, nastali u poslednjih dvadesetak godina, koji se direktno ili indirektno bave zvukom, nosačima zvuka, produkcijom ili odsustvom zvuka, ali i zvukom kao performativnim i konceptualnim iskazom. Kustos izložbe je Miroslav Karić.

Prisutan još u prvim realizovanim video-radovima i izvedenim performansima, fenomen zvuka – muzika, zvučni narativ, iskaz, zvuk kao subjektivna, psihološka i filozofska kategorija, kao nosilac informacije, govor, energija, fizičko prisustvo, buka ili odsustvo zvuka – čini jedan od ključnih segmenata multimedijalne umetničke prakse Dragana Vojvodića.

Zvuk se ovde javlja kao integralni deo (video-art), korelat ili rezultat aktivnosti (izvođenje performansa), vid neposredne komunikacije sa publikom (govorni performans) ili kao samostalan umetnički medij. Vojvodićevo mladalačko interesovanje za žanr alternativne i eksperimentalne muzike, kao i rano otkrivanje potencijala zvuka, snažno su oblikovali njegov senzibilitet u svetu vizuelnih umetnosti. Prisustvo zvuka, u varijacijama oblika, volumena i intenziteta, u umetnikovim radovima upućuje na različite konceptualne situacije i uticaje i predstavlja sredstvo interpretacije i artikulacije širokog spektra tema kojima se bavi – od opservacija lokalnih i globalnih društvenopolitičkih prilika do priča individualne i egzistencijalne konotacije.

Otvarajući prostor u kojem auditivno spaja, prepliće ili konfrontira sa vizuelnim, Vojvodić neretko referiše na autore poput Kazimira Maljeviča, Džona Kejdža, Marsela Dišana i Josefa Košuta, čije umetničke postupke i sisteme mišljenja koristi kao polazišta za preispitivanje granica samog medija i značenja umetničkog dela. U dijalogu između istorijskog nasleđa i ličnog iskustva umetnik preispituje pojmove identiteta, sećanja i kontinuiteta, uvezujući ih u narative o životnim i umetničkim kontekstima današnjice.

Instalacije i objekti, čije elemente čine Vojvodićeva kolekcija gramofonskih ploča i omota, video i audio radovi u kojima se sonični pejzaž oblikuje u rasponu od distorziranih efekata i ambijentalnih šumova do neartikulisane glasovne buke, kakofonije govora i melodija, kao i u svemu tome intencionalna tišina galerijskog prostora, uvode posmatrača u umetnikovo jedinstveno promišljanje fenomena zvuka kao perceptivnog, estetskog i kulturološkog iskustva. U Vojvodićevom slučaju, ta iskustva su formirana kroz supkulturni život u Sarajevu osamdesetih godina, prekinutu mladost i doživljaj egzila, kroz generacijski krik onih koji na ovdašnjim prostorima nisu dočekali bolji život, proističući takođe iz čestih putovanja i geografskih izmeštanja: ledenog huka skandinavskih predela, sablasne akustike krajolika Fukušime, svakodnevice pariskih ulica obeležene žamorom kafea i protestima migrantskih zajednica.

Izložba će biti otvorena do 6. jula 2026.

Dragan Vojvodić (1965, Kula) studije započinje na Akademiji likovnih umjetnosti u Sarajevu, a diplomira na Akademiji umetnosti u Novom Sadu. Izlagao je na samostalnim i grupnim izložbama u Srbiji i inostranstvu (MSUV; Salon MSUB-a; MMSU Rijeka; Kulturni centar Beograda; Gete institut Beograd; Ozon galerija, Galerija SKC-a i Muzej 25. maj, Beograd; EuropeNow (CES), Columbia University i Ejecta Project, SAD; Nacionalna galerija BiH; MSUCG, Podgorica; Künstlerhaus muzej, Beč i dr.). Učestvovao je u brojnim projektima i bijenalima (60. Venecijansko bijenale u okviru projekta Vlatke Horvat u Paviljonu Hrvatske; Art Encounters, Temišvar; Oktobarski salon, Beograd; Bijenale umetnosti, Pančevo; Missing Stories, Gete institut Beograd; Risk Change, Novi Sad; 700IS Video Art Festival, Island i dr.), kao i na festivalima performansa u Srbiji, Hrvatskoj, Mađarskoj i Italiji. Učesnik je rezidencijalnih i istraživačkih programa na Grenlandu, u Norveškoj, Švedskoj, Finskoj, Japanu, SAD, Rusiji, Estoniji, Španiji, Portugalu, Francuskoj i dr. Koosnivač je NGO Art Boks, Novi Sad.