Pre 23 godine ubijen je premijer Zoran Đinđić

Nekoliko sati nakon ubistva Vlada Srbije proglasila je vanredno stanje. Kao organizatori i izvršioci atentata ubrzo su osumnjičeni pripadnici Zemunskog kriminalnog klana i deo pripadnika tadašnje Jedinice za specijalne operacije (JSO) Ministarstva unutrašnjih poslova, koja je kasnije rasformirana.

Tokom vanrednog stanja, koje je trajalo do 22. aprila 2003. godine, sprovedena je policijska akcija „Sablja“, u kojoj je uhapšeno više od 11.000 osoba. Među privedenima su bili i pojedini političari, visoki vojni oficiri i nosioci pravosudnih funkcija.

Optužnica protiv 44 osobe za učešće u organizovanju atentata podignuta je u avgustu 2003. godine, a suđenje je počelo 22. decembra iste godine u Okružnom sudu u Beogradu.

Presudom izrečenom 23. maja 2007. godine optuženi su proglašeni krivima i osuđeni na ukupno 378 godina zatvora. Bivši komandant JSO Milorad Ulemek Legija i njegov zamenik Zvezdan Jovanović, koji je označen kao neposredni izvršilac ubistva, osuđeni su na po 40 godina zatvora.

Politička pozadina atentata na Zorana Đinđića do danas nije u potpunosti rasvetljena.

Zoran Đinđić rođen je 1952. godine u Bosanskom Šamcu. Diplomirao je 1974. godine na Filozofskom fakultetu u Beogradu, a doktorirao 1979. na Univerzitetu u Konstancu kod filozofa Jirgena Habermasa. Autor je više knjiga i radova, među kojima su „Subjektivnost i nasilje“ i „Jugoslavija kao nedovršena država“.

Bio je jedan od osnivača Demokratske stranke. U septembru 1990. godine izabran je za predsednika Izvršnog odbora stranke, a od januara 1994. bio je njen predsednik.

Nakon protesta koalicije „Zajedno“ 1996/97. godine postao je prvi nekomunistički gradonačelnik Beograda posle Drugog svetskog rata.

Posle pobede Demokratske opozicije Srbije na parlamentarnim izborima decembra 2000. godine, 25. januara 2001. izabran je za predsednika Vlade Srbije, kao prvi demokratski izabrani premijer posle više decenija.

Mandat njegove vlade obeležile su ekonomske reforme, jačanje međunarodnog položaja Srbije, hapšenje i izručenje bivšeg predsednika Srbije i SRJ Slobodana Miloševića Haškom tribunalu, kao i intenzivirana borba protiv organizovanog kriminala.

Atentat na Zorana Đinđića smatra se jednim od najtragičnijih događaja u savremenoj istoriji Srbije, čije se političke i društvene posledice osećaju i danas.

Đinđić je ostao upamćen po modernizatorskim idejama i porukama o odgovornosti i promenama. Jedna od njegovih najpoznatijih izjava glasi: „Ako želite da Srbija krene napred, svako od vas mora da uradi malo više“, dok je u drugoj poručio: „Gledajte u budućnost i tamo ćemo se sastati vi i ja“.

Nakon pokušaja atentata kod hale „Limes“ (na prostoru današnje Beogradske arene) 21. februara 2003. godine, svega tri nedelje pre ubistva, izjavio je: „Ako neko misli da će zaustaviti sprovođenje zakona i reforme time što će mene ukloniti, onda se grdno vara, jer ja nisam sistem.“

Ova izjava često se navodi kao simbol njegove odlučnosti i svesti o opasnostima sa kojima se suočavao pokušavajući da promeni i modernizuje Srbiju.

Danas njegovo ime nose brojne ulice, trgovi i institucije, a sećanje na njegov politički i društveni rad čuvaju Fondacija „Dr Zoran Đinđić“ i Virtuelni muzej Zorana Đinđića.